Thị thực và thẻ tạm trú cho người nước ngoài: những thay đổi từ ngày 01/7/2026.

Luật số 118/2025/QH15 sửa đổi, bổ sung một số điều của 10 luật về an ninh, trật tự, trong đó có Luật Nhập cảnh, xuất cảnh, quá cảnh, cư trú của người nước ngoài tại Việt Nam. Luật có hiệu lực từ ngày 01/7/2026. Cùng với nhiều nghị quyết và thông tư ban hành trong năm 2025 và 2026, Luật làm thay đổi nhiều quy định về thị thực và cư trú của người nước ngoài.

Văn bản hợp nhất hiện hành là Văn bản hợp nhất 62/VBHN-VPQH của Văn phòng Quốc hội.

Hai loại thị thực mới: UĐ1 và UĐ2

Điểm mới đáng chú ý nhất là hai ký hiệu thị thực mới dành cho nhóm nhân lực mà Việt Nam muốn thu hút:

• UĐ1: cấp cho người nước ngoài là nhân lực công nghiệp công nghệ số chất lượng cao, chuyên gia đầu ngành, nhà khoa học và các trường hợp ưu đãi theo quy định. Thời hạn thị thực tối đa 05 năm.
• UĐ2: cấp cho vợ, chồng, con dưới 18 tuổi của người được cấp thị thực UĐ1. Thời hạn cũng tối đa 05 năm.

Quan trọng hơn, người có thị thực UĐ1 và UĐ2 được cấp thẻ tạm trú thời hạn tối đa 10 năm, ngang với nhà đầu tư nhóm ĐT1. Đây là thời hạn dài nhất trong hệ thống hiện hành.

Mỗi mục đích làm việc, đầu tư có ký hiệu thị thực riêng

Thị thực phải có thời hạn ngắn hơn thời hạn hộ chiếu ít nhất 30 ngày.

Thời hạn thẻ tạm trú phụ thuộc vào ký hiệu thị thực

Cục Quản lý xuất nhập cảnh (Bộ Công an) hoặc Phòng Quản lý xuất nhập cảnh Công an cấp tỉnh cấp phần lớn các loại thẻ, gồm LĐ1, LĐ2, nhóm ĐT và TT. Riêng thẻ NG3 do Cục Lãnh sự hoặc Sở Ngoại vụ TP.HCM thuộc Bộ Ngoại giao cấp.

Cơ quan có thẩm quyền giải quyết hồ sơ trong thời hạn 05 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ.

Biểu lệ phí mới áp dụng từ ngày 01/4/2026

Thông tư 28/2026/TT-BTC (ban hành ngày 27/3/2026) thay thế Thông tư 25/2021/TT-BTC. Các bảng lệ phí còn dẫn chiếu thông tư cũ cần được cập nhật theo mức thu hiện hành.

Thị thực điện tử được chấp nhận tại 83 cửa khẩu

Miễn thị thực đơn phương áp dụng cho 24 nước theo hai chế độ khác nhau

Nội dung này dễ gây nhầm lẫn, vì hai nhóm nước được áp dụng các điều kiện khác nhau.

Nhóm 1 theo Nghị quyết 44/NQ-CP: 12 nước, từ 15/3/2025 đến 14/3/2028

Nhóm này gồm Đức, Pháp, Ý, Tây Ban Nha, Anh và Bắc Ireland, Nga, Nhật Bản, Hàn Quốc, Đan Mạch, Thụy Điển, Na Uy, Phần Lan.

Công dân các nước này được tạm trú 45 ngày, không phân biệt loại hộ chiếu và mục đích nhập cảnh.

Nhóm 2 theo Nghị quyết 229/NQ-CP: 12 nước, từ 15/8/2025 đến 14/8/2028

Nhóm này gồm Bỉ, Bulgaria, Croatia, Séc, Hungary, Luxembourg, Hà Lan, Ba Lan, Romania, Slovakia, Slovenia, Thụy Sĩ.

Công dân các nước này cũng được tạm trú 45 ngày, nhưng chỉ khi nhập cảnh với mục đích du lịch.

Mục đích nhập cảnh quyết định việc được miễn thị thực. Công dân nhóm 1 được nhập cảnh miễn thị thực với bất kỳ mục đích nào. Công dân nhóm 2 nhập cảnh để làm việc, dự họp hoặc khảo sát đầu tư thì không được miễn thị thực và phải xin thị thực phù hợp. Trên thực tế, đã có chuyên gia bị từ chối nhập cảnh vì doanh nghiệp nhầm lẫn giữa hai nhóm này.

Ngoài ra, Việt Nam còn miễn thị thực song phương theo điều ước quốc tế với một số nước ASEAN và các nước khác, với thời hạn tạm trú khác nhau. Doanh nghiệp nên kiểm tra hiệp định cụ thể tại thời điểm nhập cảnh.

Diện miễn thị thực được mở rộng từ ngày 01/7/2026

• Pháp luật bổ sung diện miễn thị thực có thời hạn cho đối tượng đặc biệt phục vụ phát triển kinh tế, xã hội, gồm nhà đầu tư lớn, chuyên gia công nghệ cao và nhà khoa học quốc tế. Chính phủ sẽ quy định cụ thể, có xem xét yếu tố an ninh quốc gia.
• Thời hạn miễn thị thực đơn phương không quá 05 năm và phải được xem xét lại trước khi gia hạn.
• Diện miễn thị thực được mở rộng đến các khu kinh tế ven biển đủ điều kiện, tức là có sân bay quốc tế và ranh giới địa lý xác định.
• Ông bà là công dân Việt Nam được bảo lãnh cháu là người nước ngoài vào thăm.

Thủ tục xuất nhập cảnh được đơn giản hóa từ ngày 01/7/2026

• Người nhập cảnh không có thẻ tạm trú hoặc thẻ thường trú được cấp chứng nhận tạm trú ngay tại cửa khẩu.
• Hồ sơ mời, bảo lãnh có thể được nộp qua bưu chính hoặc trực tuyến; thị thực điện tử được cấp qua Cổng Dịch vụ công quốc gia bằng tài khoản định danh điện tử và chữ ký số.
• Cơ quan chức năng khai thác trực tiếp cơ sở dữ liệu quốc gia, nên người nộp không phải nộp lại giấy tờ đã có trong hệ thống.
• Người đề nghị cấp lại thẻ thường trú không còn phải khai báo mất thẻ, và lệ phí thông báo cấp thị thực được bãi bỏ.

Doanh nghiệp bố trí nhà ở phải khai báo tạm trú cho người nước ngoài

Trên thực tế, nhiều doanh nghiệp bố trí nhà ở cho chuyên gia nước ngoài chưa biết rằng mình phải thực hiện nghĩa vụ này.

Mức xử phạt theo Nghị định 282/2025/NĐ-CP (từ 15/12/2025)

Tổ chức bị phạt gấp đôi các mức nêu trên; tùy tính chất, mức độ vi phạm, người nước ngoài có thể bị trục xuất.

Những việc doanh nghiệp cần làm

1. Rà soát nhân sự có thể chuyển sang UĐ1. Doanh nghiệp có chuyên gia công nghệ số, nhà khoa học hoặc chuyên gia đầu ngành có thể nâng thời hạn thẻ tạm trú lên tối đa 10 năm theo diện UĐ1, thay vì 2 năm theo diện LĐ2. Nhờ đó, doanh nghiệp giảm đáng kể số lần gia hạn.
2. Kiểm tra quy trình khai báo tạm trú cho chuyên gia ở nhà do công ty bố trí. Từ ngày 24/7/2026, doanh nghiệp phải khai báo ngay khi người nước ngoài đến, không đợi đến cuối ngày.
3. Cập nhật hướng dẫn nội bộ về miễn thị thực. Phân biệt rõ 12 nước theo Nghị quyết 44 (mọi mục đích) và 12 nước theo Nghị quyết 229 (chỉ du lịch). Nhầm lẫn giữa hai nhóm có thể khiến chuyên gia bị từ chối nhập cảnh.
4. Cập nhật bảng dự toán chi phí theo mức lệ phí mới của Thông tư 28/2026/TT-BTC.
5. Chuẩn bị cho việc nộp hồ sơ trực tuyến: bên bảo lãnh cần có tài khoản định danh điện tử và chữ ký số để nộp hồ sơ trực tuyến từ ngày 01/7/2026.