Doanh nghiệp FDI bán hàng thường cung cấp kèm vận chuyển, lưu kho, cho thuê thiết bị hoặc tổ chức khuyến mại. Bài viết giúp doanh nghiệp biết dịch vụ nào cần Giấy phép kinh doanh.

Lưu ý về bài viết

Ngoài mua bán hàng hóa, doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài cần Giấy phép kinh doanh cho năm hoạt động liên quan trực tiếp: logistics, cho thuê hàng hóa, xúc tiến thương mại, vận hành nền tảng thương mại điện tử và tổ chức đấu thầu. Với logistics, doanh nghiệp không cần giấy phép này cho các phân ngành mà Việt Nam đã cam kết mở cửa. Doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trung gian thương mại cũng cần giấy phép. Doanh nghiệp làm giám định thương mại không cần Giấy phép kinh doanh.

Nội dung mang tính thông tin tham khảo, không thay thế tư vấn pháp lý cho từng trường hợp cụ thể.

1. Nghị định 342 điều chỉnh bảy hoạt động liên quan trực tiếp đến mua bán hàng hóa

Nghị định 342/2026/NĐ-CP chia hoạt động của doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài thành hai nhóm. Nhóm thứ nhất là hoạt động mua bán hàng hóa, gồm thực hiện quyền xuất khẩu, quyền nhập khẩu và quyền phân phối. Nhóm thứ hai là các hoạt động liên quan trực tiếp đến mua bán hàng hóa. Nhóm này gồm bảy hoạt động:

  • giám định thương mại;
  • logistics;
  • cho thuê hàng hóa;
  • xúc tiến thương mại;
  • trung gian thương mại;
  • quản lý và vận hành nền tảng thương mại điện tử;
  • tổ chức đấu thầu hàng hóa, dịch vụ.

Trừ giám định thương mại, các hoạt động trong nhóm thứ hai đều thuộc danh mục hoạt động phải xin Giấy phép kinh doanh, với một số ngoại lệ nêu trong bảng dưới đây. Phần dưới đây giải thích từng hoạt động theo Luật Thương mại và nêu khi nào doanh nghiệp cần giấy phép.

2. Mỗi hoạt động có nội dung và yêu cầu giấy phép riêng

Hoạt độngNội dungGiấy phép kinh doanh theo Nghị định 342
Giám định thương mạiDoanh nghiệp xác định tình trạng thực tế của hàng hóa, kết quả cung ứng dịch vụ và các nội dung khác theo yêu cầu của khách hàngKhông cần. Doanh nghiệp đăng ký hoạt động này trên giấy chứng nhận đăng ký đầu tư hoặc đăng ký doanh nghiệp
LogisticsDoanh nghiệp tổ chức một hoặc nhiều công việc như nhận hàng, vận chuyển, lưu kho, lưu bãi, làm thủ tục hải quan, đóng gói, ghi ký mã hiệu, giao hàng, tư vấn và các dịch vụ khác liên quan đến hàng hóa, để hưởng thù laoCần, trừ các phân ngành logistics mà Việt Nam đã cam kết mở cửa trong điều ước
Cho thuê hàng hóaDoanh nghiệp giao quyền chiếm hữu và sử dụng hàng hóa cho bên thuê trong một thời hạn để nhận tiền thuêCần. Cho thuê tài chính và cho thuê trang thiết bị xây dựng có người vận hành không thuộc hoạt động này
Xúc tiến thương mạiDoanh nghiệp tổ chức khuyến mại, trưng bày, giới thiệu hàng hóa, dịch vụ, hội chợ và triển lãm thương mại cho khách hàngCần. Dịch vụ quảng cáo không thuộc hoạt động này
Trung gian thương mạiĐại diện cho thương nhân, môi giới thương mại, ủy thác mua bán hàng hóa và đại lý thương mại, trừ đại lý bán buôn và đại lý bán lẻ hàng hóaCần, khi hoạt động trung gian liên quan đến mua bán hàng hóa
Nền tảng thương mại điện tửDoanh nghiệp quản lý và vận hành nền tảng thương mại điện tử trung gian, mạng xã hội hoạt động thương mại điện tử hoặc nền tảng thương mại tích hợpCần. Nếu nhà đầu tư nước ngoài chi phối một nền tảng số lớn, cơ quan cấp phép còn lấy ý kiến Bộ Công an và Bộ Quốc phòng
Tổ chức đấu thầu hàng hóa, dịch vụDoanh nghiệp tổ chức việc mời thầu để bên mua lựa chọn thương nhân đáp ứng tốt nhất yêu cầu của mìnhCần

3. Doanh nghiệp cần phân biệt rõ phạm vi của từng hoạt động

3.1. Với logistics, doanh nghiệp cần xác định phân ngành cụ thể

Logistics gồm nhiều phân ngành, như vận tải, kho bãi, đại lý làm thủ tục hải quan và giao nhận hàng hóa. Việt Nam đã cam kết mở cửa một số phân ngành trong các điều ước, có kèm điều kiện về hình thức đầu tư hoặc tỷ lệ sở hữu.

Với phân ngành đã được cam kết, doanh nghiệp không cần Giấy phép kinh doanh theo Nghị định 342, nhưng phải đáp ứng điều kiện cam kết và điều kiện kinh doanh của phân ngành đó. Với phân ngành chưa được cam kết, doanh nghiệp cần Giấy phép kinh doanh. Vì vậy, doanh nghiệp cần mô tả từng công việc logistics dự kiến cung cấp và đối chiếu với cam kết của Việt Nam cho từng phân ngành.

3.2. Cho thuê trang thiết bị xây dựng có người vận hành không phải là cho thuê hàng hóa

Doanh nghiệp cho thuê máy móc, thiết bị, phương tiện mà không kèm người vận hành thực hiện hoạt động cho thuê hàng hóa và cần Giấy phép kinh doanh. Việc cho thuê trang thiết bị xây dựng có người vận hành không thuộc hoạt động cho thuê hàng hóa theo Nghị định 342, nên doanh nghiệp không cần Giấy phép kinh doanh cho hoạt động này. Cho thuê tài chính do tổ chức tín dụng thực hiện theo pháp luật về các tổ chức tín dụng.

3.3. Dịch vụ quảng cáo được điều chỉnh bằng pháp luật về quảng cáo

Theo Luật Thương mại, xúc tiến thương mại gồm khuyến mại, quảng cáo thương mại, trưng bày, giới thiệu hàng hóa, dịch vụ và hội chợ, triển lãm. Nghị định 342 loại dịch vụ quảng cáo ra khỏi phạm vi của mình. Vì vậy, doanh nghiệp cung cấp dịch vụ quảng cáo phải tuân thủ pháp luật về quảng cáo. Doanh nghiệp tổ chức chương trình khuyến mại hoặc hội chợ, triển lãm cho khách hàng thì cần Giấy phép kinh doanh.

Doanh nghiệp tự khuyến mại cho hàng hóa của mình không cung cấp dịch vụ xúc tiến thương mại cho người khác. Hoạt động này không cần Giấy phép kinh doanh riêng, nhưng doanh nghiệp vẫn phải tuân thủ quy định về khuyến mại.

3.4. Doanh nghiệp tự bán hàng trên trang web của mình đang thực hiện quyền phân phối bán lẻ

Nghị định 09/2018 dùng khái niệm cung cấp dịch vụ thương mại điện tử, tức là lập trang web để thương nhân khác bán hàng. Nghị định 342 thay bằng ba loại nền tảng: nền tảng thương mại điện tử trung gian, mạng xã hội hoạt động thương mại điện tử và nền tảng thương mại tích hợp. Các khái niệm này được hiểu theo pháp luật về thương mại điện tử.

Giấy phép này dành cho doanh nghiệp vận hành nền tảng để người khác mua bán. Doanh nghiệp tự bán hàng hóa của mình cho người tiêu dùng trên trang web hoặc ứng dụng của mình không vận hành nền tảng trung gian. Doanh nghiệp này thực hiện quyền phân phối bán lẻ và cần Giấy phép kinh doanh cho quyền này.

3.5. Giấy phép cho hoạt động tổ chức đấu thầu áp dụng với bên tổ chức, không áp dụng với bên dự thầu

Giấy phép kinh doanh áp dụng cho doanh nghiệp cung cấp dịch vụ tổ chức đấu thầu cho bên mua. Doanh nghiệp tham gia dự thầu để bán hàng hóa, dịch vụ của mình không cần giấy phép cho hoạt động tổ chức đấu thầu. Với gói thầu sử dụng vốn nhà nước, các bên áp dụng pháp luật về đấu thầu.

4. Điều kiện cấp Giấy phép kinh doanh phụ thuộc vào điều ước và loại dịch vụ

Ủy ban nhân dân cấp tỉnh nơi doanh nghiệp đặt trụ sở chính cấp Giấy phép kinh doanh. Điều kiện cấp phép và thời hạn kinh doanh phụ thuộc vào hai yếu tố:

  • nước của nhà đầu tư có điều ước cam kết mở cửa thị trường với Việt Nam hay không;
  • dịch vụ mà doanh nghiệp cung cấp đã được Việt Nam cam kết mở cửa trong điều ước hay chưa.

Nếu nước của nhà đầu tư có điều ước và dịch vụ đã được cam kết mở cửa, nhà đầu tư phải đáp ứng điều kiện tiếp cận thị trường trong điều ước. Thời hạn kinh doanh trên giấy phép bằng thời hạn trên Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp.

Nếu nước của nhà đầu tư không có điều ước, hoặc dịch vụ chưa được cam kết mở cửa, nhà đầu tư còn phải đáp ứng tiêu chí về pháp luật chuyên ngành và về mức độ cạnh tranh của doanh nghiệp trong nước cùng lĩnh vực. Thời hạn kinh doanh trong trường hợp này là 05 năm. Nếu nhà đầu tư không thuộc nước có điều ước, cơ quan cấp phép còn lấy ý kiến Bộ Công an và Bộ Quốc phòng.

Nếu doanh nghiệp đã thành lập tại Việt Nam từ 01 năm trở lên, tại thời điểm nộp hồ sơ, doanh nghiệp không được có nợ thuế quá hạn.

5. Những việc doanh nghiệp nên làm

  • Liệt kê từng dịch vụ doanh nghiệp cung cấp cho khách hàng, kể cả các dịch vụ đi kèm việc bán hàng như vận chuyển, lưu kho, lắp đặt, cho thuê thiết bị.
  • Xếp mỗi dịch vụ vào đúng hoạt động trong bảng ở mục 2, và xác định dịch vụ nào cần Giấy phép kinh doanh.
  • Với logistics, xác định phân ngành và đối chiếu với cam kết của Việt Nam trước khi nộp hồ sơ đầu tư.
  • Với thương mại điện tử, xác định doanh nghiệp vận hành nền tảng hay tự bán hàng, vì hai mô hình này cần hai loại giấy phép khác nhau.
  • Nộp hồ sơ xin Giấy phép kinh doanh cho tất cả hoạt động cần giấy phép trong cùng một hồ sơ, để tránh phải điều chỉnh giấy phép nhiều lần.

Đọc tiếp trong chuỗi bài Nghị định 342/2026 về mua bán hàng hóa của doanh nghiệp FDI